Çmimi Nobel në Fizikë/ Fitues tre shkencëtarë, ja zbulimi i tyre për vrimat e zeza

NeVertiti

~Kohe & Stine~

Çmimi Nobel në Fizikë/ Fitues tre shkencëtarë, ja zbulimi i tyre për vrimat e zeza​

1602002191230.png

Tre shkencëtarëve u është dhënë Çmimi Nobel 2020 në Fizikë për punën për të kuptuar vrimat e zeza.
Sir Roger Penrose, Reinhard Genzel dhe Andrea Ghez u shpallën si fituesit e këtij viti në një konferencë shtypi në Stokholm.
1602002221933.png
Fituesit do të ndajnë paratë e çmimit prej 864,200 paund.

Vrimat e zeza janë rajone të hapësirës ku graviteti është aq i fortë sa as drita nuk mund të shpëtojë prej tyre.
Fizikanti i lindur në Mbretërinë e Bashkuar Sir Roger, nga Universiteti i Oksfordit, demonstroi se vrimat e zeza ishin një pasojë e pashmangshme e teorisë së relativitetit të përgjithshëm të Ajnshtajnit të Albertit.

Ghez është vetëm gruaja e katërt që fiton çmimin e fizikës, nga më shumë se 200 laureatë që nga viti 1901.

Fitueset e tjera femra janë Marie Curie, Maria Goeppert-Mayer dhe Donna Strickland, të cilat fituan në 2018.

"Historia e vrimave të zeza shkon prapa në kohë deri në fund të Shekullit të 18-të. Pastaj, përmes relativitetit të përgjithshëm të Ajnshtajnit, ne kishim mjetet për t'i përshkruar këto objekte në të vërtetë", tha Ulf Danielsson, një anëtar i Komitetit Nobel.

Por matematika e këtyre objekteve ishte tepër komplekse. Shumë studiues besuan se ato nuk ishin asgjë më shumë se artefakte matematikore, ekzistuese vetëm në letër. Studiuesve iu deshën dekada për të kuptuar se ato mund të ekzistonin në botën reale.

"Kjo është ajo që bëri Roger Penrose", tha Danielsson. "Ai e kuptoi matematikën, ai prezantoi mjete të reja dhe më pas mund të vërtetonte se ky është një proces që natyrshëm mund të presësh të ndodhë - që një yll të “vdesë” dhe të kthehet në një vrimë të zezë".

Sir Roger, tha ai, "vuri bazat teorike për të thënë: këto objekte ekzistojnë. Ju mund të prisni t'i gjeni nëse dilni dhe i kërkoni".

Reinhard Genzel dhe Andrea Ghez siguruan provat më bindëse deri më sot të një vrime të zezë supermasive në qendër të galaktikës sonë, Rruga e Qumështit.

Ata zbuluan se ky objekt i madh, i njohur si Shigjetari A *, ishte duke u përplasur me shtëllungat e yjeve që rrotulloheshin rreth tij.

Reinhard Genzel, nga Instituti Max Planck për Fizikë Jashtëplanetare në Garching, Gjermani dhe Ghez përdorën teleskopët më të mëdhenj në botë për të parë përmes reve të mëdha të gazit ndëryjor në qendër të Rrugës së Qumështit.

Zbulimi i tyre shtriu kufijtë e teknologjisë dhe atyre iu desh të zhvillonin teknika të reja për të kompensuar shtrembërimet e vëzhgimeve të tyre të shkaktuara nga atmosfera e Tokës.
g.shqip
 

Empire

Antarë i Respektuar
"Kjo është ajo që bëri Roger Penrose", tha Danielsson. "Ai e kuptoi matematikën, ai prezantoi mjete të reja dhe më pas mund të vërtetonte se ky është një proces që natyrshëm mund të presësh të ndodhë - që një yll të “vdesë” dhe të kthehet në një vrimë të zezë".

Sir Roger, tha ai, "vuri bazat teorike për të thënë: këto objekte ekzistojnë. Ju mund të prisni t'i gjeni nëse dilni dhe i kërkoni".


E lexova sot ne mengjes kete artikull edhe me beri pershtypje dicka ( pa dashur te nenvlersoj Penrose apo punen e tij ) , Einstein i ka parashikuar keto mbi 100 vjet me pare , edhe matematikisht , por cmim nobel nuk mori kurr ( e mori per efektin e drites edhe jo per Relativitetin ) ndersa Penrose mori cmimin nobel sepse kuptoj matematiken te Relativitetit te Pergjitheshem te teorise se Einstein ? 😊😊😊 " Pyetja eshte retorike"
 
Top