Thenie mbi shqiptaret

Lauri

Anunnak
"Shqiptarëtë flasinë një nga më të vjetërat e më të bukurat gjuhë të dheut. Gjuhëratë që kanë qënë shoqet dhe motërat e shqipes, kanë mijëra vjet që kanë humbur e s'fliten në nonjë vënt të dheut. Shqipja është shoqe e ngushtë me greqishten e vjetër, me Llatinishten, me Sanskrishten, gjuhënë e Indisë së vjetër,me Zendishten, gjuhënë Persisë së vjetër, me Keltishten me Teutonishten. Këto quhenë gjuhëra të vdekura, e shqipja, gjuha jonë, q'është m'ë e vjetërë nga ato, ësht'e gjallë e flitetë edhe sot si në kohën e Pelasgvet."

Sami Frasheri
"Shqipëria ç'ka qënë, ç'është e ç'do të bëhet" Bukuresht 1899
 

Lauri

Anunnak
_"Shqipëtar të kam dhjerë
Si s'më kuptove asnjëherë?!"
_" Shqipëria s'bëhet kurrë,
Pa u bërë mashkulli burrë?! "
_" Politikanët janë çakenjë,
Shqipërinë si kërmë shqyejnë! "
_" Por dhe populli si bagëti,
Tufa tufa nëpër part! "
_" Harrojnë farën edhe fisin,
Për partinë vëllan braktisin!

Faik Konica
FB_IMG_1612718346402.jpg
 

Lauri

Anunnak
FM. Images Albania
Deklarate e Komandatit famekeq turk Turgut Pasha, gjate Kryengrijes ne Malesi
FB_IMG_1614933776661.jpg
 
Dua të marr shpatën e t’u çajë kokën gomarëve, edhe në vend të trurit të kllasë këtë: ç’është liria?… Më mirë të shesë pleh njeriu, se të shkruaj për shqiptarët… ç’është liria: Liria është të mundet njeriu: 1. të besojë ç’i do zemra; 2. të thotë ç’i do zemra; 3. të shkruaj ç’i do zemra; 4. të bëjë ç’i do zemra, veç jo ato që janë kundër lirisë së tjetrit njeri. Por shqiptarët, më të shumtë janë shpirtrobër… sundon në shpirtrat e tyre feja… Vëllezër shqiptarë: Mjaft rrojti e mjera Shqipëri jetën e Kurmit. Duhet edhe ajo të nisë tani të rrojë jetën e mendjes. Jeta e mendjes është të hapim tërë zemrat tona, të flasim vëllazërisht njëri kundër fjalës së tjetrit, të kuvendojmë si njerëz të qytetëruar, që mblidhen e luftojnë me fjalë [shoqërisht] për idetë e tyre… kështu do njihemi më mirë, s’do kemi mendime të fshehura, dhe do të KUPTOJMË që të tërë jemi të lidhur me dy lidhje të arta: dëshirimi i së Vërtetës dhe dëshirimi i Shqipërisë. (Konica Albania 2, 25 prill 1897).
 

gues-t

Barnaba
Pesimizmi i Faik Konices eshte i kuptueshem - nje patriot i flakte i deshperuar per gjendjen e mjeruar te kombit. Ai shkruante ne nje nga kohet me te veshtira te perjetuara nga Shqiptaret ne 304 shekujt e fundit. Kuptohet qe ai e kishte te pamundur te mbyllte syte ndaj te metave qe haste. Por eshte kritik e lindur nga dhimbja, nga frustrimi i gjithanshem, ne kohe jashtezakonisht te veshtira. Shekulli i 19-te, pas luftes se Ali Pash Tepelenes, ka qene tmerresisht i veshtire per Shqiperine.

Ndersa per autorin Franc Poqueville duhet te dini se ai na urrente per pasoj te perplasjes qe pati Aliu me Francen. Me sa di une, Aliu sulmoi trupat franceze ne Parge (qytet ne Cameri) dhe e mori me force qytetin qe Franca kishte marre nga Venecianet. Poashtu, Poqueville mendohet te kete qene mbeshtetes i nje kryengritje kunder Aliut ne Cameri dhe Gjirokaster (kryengritja u shtyp nga Aliu). Poqueville ka shkruar ne menyre teper negative per Ali Pashen, ndryshe nga nje sere autoresh te tjere. Ndaj kujdes me kritikat e tij te ushqyer nga deshtimet e tij dhe nga urrejtja per Aliun.
 

Lauri

Anunnak
Ali Pasha i ka sjellë nëpër gisht si zinxhir të gjithë: si francezët, anglezët, rusët, serbët, e kush i ka dalë përballë, përfshirë edhe sulltanin e Stambollit.
"Sulltanin e dëgjoj, thonte Ali, vetëm nqs më intereson mua "

Ali Pasha ka qënë një kusar, bandit. Karrierën e tij e Ka filluar nga 0, dhe pashallëkun e Ka fituar me forcë e politikë prej dhelpres.
Në fund të fundit, ishte i etur për pushtet e pasuri, i etur të shtrinte tokat e vilajetit të Janinës e të gllabëronte të gjithë Greqinë e sotme.
Aliun varet me çfarë syri e Shikon që t'a gjykosh.
Maskara,imoral, kriminel, i pabesët etj. Por nga pikëpamja patriotike të vilajetit të tij nuk t'a lëshonte asnjë lis, jo më territor.

Ndryshe nga këta maskarenjtë, kriminelët, hajdutët e sotëm që shesin edhe bythet e veta për pasuri përsonale.
 

Lauri

Anunnak
"Krenarë e të egër si armiq, moskokëçarës për jetën, besnikë – që nuk dinë se çfarë është tradhëtia - të vërtetë, të virtytshëm; mikpritës, shoqërues gazmorë, në parim të kursyer.. Të tillë janë banorët e vendit - një vend po aq i egër sa dhe ata."

Shkruante për shqiptarët Edward Frederick Knight (1852-1925) gazetar i "The Times", viti 1880.

"Shqiptari"
FB_IMG_1619700521701.jpg
Pjesë e koleksionit fotografik të Pierre de Gigord, biznesmen francez, viti 1885.
 
Roberto Saviano...

“Serbët. Të saktë, të pamëshirshëm, të përpiktë në tortura”. “Broçkulla. Nuk ke parë çeçenët. Kanë disa thika ata, aq të mprehta saqë, sa hap e mbyll sytë, e gjen veten të therur përtokë, të përgjakur.” “Vetëm se këta janë krejt diletantë para liberianëve. Ata të shkulin zemrën nga kraharori dhe ta hanë pa të dalë shpirti akoma.” Kjo është një lojë e vjetër sa bota. Klasifikimi i mizorive, dhjetë popujt më mizorë në botë.

“Po shqiptarët? Ata nuk kënaqen vetëm kur të heqin qafe. Jo, jo, ata pastaj fillojnë e merren edhe me brezat e ardhshëm. I fshijnë të gjithë. Një herë e mirë”.

“Rumunët ta mbështjellin kokën me qese plastike, të lidhin kyçet e duarve te qafa dhe pastaj lënë kohën që të bëjë punën e saj”.

“Kroatët të gozhdojnë këmbët dhe nuk mund të bësh gjë tjetër, veçse të lutesh që vdekja të vijë sa më shpejt që të jetë e mundur”. Përshkallëzimi i gjakut, terrorit dhe sadizmit do të vazhdojë edhe ca, derisa mbërrin te trupat speciale, si: legjionarët francezë, El Tercio spanjoll, Bope brazilian. Jam ulur në një tryezë të rrumbullakët. Burrat që janë ulur rreth meje fillojnë me radhë të më tregojnë mbi përvojat e tyre dhe koleksionojnë veçoritë kulturore të popujve që njohin më mirë, pasi kanë kryer misione paqeje në territorin e tyre. Është një lloj riti ky, kjo lojë sadiste pak raciste, por, si gjithë ritet, edhe i nevojshëm. Është mënyra e vetme që kanë për t’i thënë vetes se më e keqja ka kaluar, se ia kanë dalë mbanë, se që nga ky çast do të fillojë jeta e vërtetë"...
 
O të humbur shqipëtarë,
Seç qenkeni për të qarë!

Për të qar’ e për të sharë,
Për të shar’ e për të vrarë!

Armiqtë mbë dhé ju hodhnë,
Dhe ju shtypnë sa u lodhnë!

Sa u lodhn’ e sa ju ngopnë
Ju gdhendnë edhe ju rropnë.

As bukë, as brekë s’ju lanë,
Ju punoni, ata hanë!

Nuk ju lan’ as pakë nderë
Q’e kini pasur përherë.

As nder, as turp, as gjak s’kini
Unji kryet dhe po rrini.

I duroni vet armiqtë;
Prisni vdekjen apo vdiqtë?

Shërbëtorë t’Anadollit,
Kleçk e lodra të Stambollit.

Në mos u shove fare,
Ndizu, zemra shqipëtare!

O shqipëtarë barkzbrazur,
Fustançjerr’ e këmbëzbathur

Zemërohuni një herë,
Mprehni kordhët për të prerë,

Mprehni kordh’ e mprehni pallë
Të ju ndritin yj mi ballë,

Ti frikësoni zuzarët
Ç’i shuan shqipëtarët,

E në vend tuaj të rroni
Si të doni e si të thoni!

– Faik Konica
 

Lauri

Anunnak
Flamuri përmbledh kujtimet e shkuara të një kombi dhe një gjuhe të pashkruar që mund ta kuptoj syri dhe zemra e çdo njeriu me ndjenja. Cilat janë kujtimet që shfaq, duke valuar, Flamuri ynë? Nuk janë kujtime goditjesh kundra fqinjëve, nuk janë kujtime lakmirash dhe rrëmbimesh: janë kujtime vetëmbrojtjeje me mundime të palodhura dhe me trimërira të gjata e të forta që kanë lënë gjurma në letërsinë e gjithë popujve të qytetëruar. Nga kjo pikëpamje mund të mburremi se Flamuri ynë, siç është një nga më të vjetrit e botës, është dhe një nga më të drejtët.
(F.Konica)
FB_IMG_1636273407274.jpg
 

Lauri

Anunnak
Nji nga poetët e parë në Toskëni, Haxhi Shereti, shkroi nji poemë epike me 15 mijë vargje për Ali Tepelenën. Quhet "Ali pashiadë". Diku janë edhe këto vargje:

᾿Αρβανιτιὰ καὶ ῾Ρούμηλη ταῖς δένει μὲ ἕνα ῥάμμα,
ὁ λύκος καὶ τὸ πρόβατο τὰ δύο βόσκουν ἀντάμα

Shqipní e Rumeli i lidhi me nji lak,
ujk e kingj të dy i ushqeu bashk'
ali-pasha.jpg
Ali Pasha me të drejtë kreditohet se krijoi nji shtet de facto të pamvarun, e me këtë edhe embrionet e nji proto-nacionalizmi etatist shqiptar. Në anën tjetër duhet me pranue që edhe helenizmi përparoi aq fort sa me shumë gjasë kufijtë e grekosferës do të zgjenoheshin deri në Shkumbin.

Vetë rasti i autorit të këtyne vargjeve, Haxhi Sheretit, flet vëllimshëm: nji shqiptar delviniot shkruente në nji greqishte lokale.

Edhe ky rast përgënjështron pandehmën blatante se Perandoria Osmane e feja muhamedane ka qenë nji barrierë kundër huajësimit gjuhësor. Në fakt, elita myslimane e jugut (pashallarë, bejlerë, agallarë, dervenxhi) e përdorte dendunisht greqishten si gjuhë të shkrume. Dhe kjo zgjati deri në ditën e mbramë të osmanlive në jug: edhe Esat Bylkati, sheherli i Janinës, shqiptar prej nane e babe, komandant në za në Galipol, fliste greqisht deri më 1913.

Me e vnu pikën e fundit mbi "i": perandoria âsht e lig si esencë e imanencë. Për popuj të numërt ajo mbase i then barrierat dhe e vrullon komunikimin, por për të vegjlit i përvëlon në kazanin e saj shkrirës (melting pot). Dhe shqiptarëve iu lujtë temeli i nanës nën osmanët...
 

Lauri

Anunnak
Ky popull asht bash ai populli i vogël shqiptar, aq pak i njohun dhe aq zi i gjykuem në Europë. I vjetër sa fosilet, sa stalaktitat e shpellave jehuese të maleve të veta vigane, dhe i lindun të thuesh prej vetë rrenjeve të vjetra, ai asht sot zot autokton i pakundershtueshëm i tokave të veta.
Gjergj_Fishta.jpg
 

Lauri

Anunnak
"Shqyptart thonë çka nuk duhet, e majnë sekret çka din tanë bota "
(Fishta)
 
Top